20/02/2018

ศิลปวัฒนธรรม ประเพณีและศาสนา

Written by  โรงไฟฟ้าพระนครใต้ระยะที่ 1(เครื่องที่ 1 - 2) (จ.สมุทรปราการ)
Rate this item
(1 Vote)

ข้อมูลศิลปะวัฒนธรรม ประเพณีและศาสนา

ด้านโบราณสถาน

  • เมืองโบราณ

เป็นพิพิธภัณฑ์กลางแจ้งที่ใหญ่ที่สุดในโลก ปัจจุบันมีสิ่งก่อสร้างสถานที่สำคัญ ๆ ทั้งที่เป็นแบบจำลองจากภาคเหนือ ตะวันออกเฉียงเหนือ กลางและใต้ ซึ่งสิ่งก่อสร้างมีทั้งขนาดย่อส่วนและเท่าขนาดจริง

ที่ตั้ง - ถนนสุขุมวิท กม. ๓๓ ตำบลบางปูใหม่ อำเภอเมืองสมุทรปราการ

  • อุทยานประวัติศาสตร์ทหารเรือ หรือป้อมพระจุลจอมเกล้าฯ

เป็นป้อมที่ทันสมัยและมีบทบาทสำคัญยิ่งในการปกป้องอธิปไตยของชาติ ซึ่งเป็นที่ท้าการยิงต่อสู้กับอริราชศัตรูมาแล้วครั้งหนึ่งเมื่อ ร.ศ. ๑๑๒ (พ.ศ. ๒๔๓๖) และที่จารึกอยู่ในความทรงจำของคนไทย

ที่ตั้ง – ริมปากแม่น้ำเจ้าพระยา ตำบลแหลมฟ้าผ่า อำเภอพระสมุทรเจดีย์

  • ป้อมแผลงไฟฟ้า

เป็นป้อมปราการแห่งหนึ่งของ ฐานทัพเมืองนครเขื่อนขันธ์เป็นเสมือนหนึ่งฐานทัพด้านปากแม่น้ำเจ้าพระยา และเป็นเมืองที่มีป้อมปราการหลายแห่ง เนื่องด้วย พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช     (รัชกาลที่ ๑) มีพระราชดำริที่จะใช้ป้องกันพระราชอาณาจักร ปัจจุบันเทศบาลเมืองพระประแดงได้ทำการบูรณะเป็นที่พักผ่อนหย่อนใจของประชาชนโดยบริเวณข้างบนของป้อมได้จัดปืนใหญ่โบราณหลายกระบอกตั้งไว้ให้ชมรอบ ๆ บริเวณจัดปลูกต้นไม้ร่มรื่น

ที่ตั้ง – ตำบลตลาด ติดกับโรงเรียนเทศบาลพระประแดง

 

            ด้านสถาปัตยกรรม

  • องค์พระสมุทรเจดีย์

พระเจดีย์นี้ตั้งอยู่บนเกาะกลางปากแม่น้ำเจ้าพระยา ท้ายป้อมผีเสื้อสมุทร รูปทรงพระเจดีย์เป็นแบบระฆังคว่ำ สูง ๓๘ เมตร ภายในบรรจุพระบรมสารีริกธาตุพระชัยวัฒน์และพระปางห้ามสมุทร

ที่ตั้ง – ถนนสุขสวัสดิ์ ตำบลปากคลองบางปลากด อำเภอพระสมุทรเจดีย์

  • พิพิธภัณฑ์ช้างเอราวัณ

เป็นสถานที่เก็บรักษาศิลปวัตถุ มรดกทางวัฒนธรรมด้านต่าง ๆ ซึ่งช้างเอราวัณหรือช้างสามเศียร                เป็นประติมากรรมลอยตัวด้วยวิธีเคาะมือแห่งแรกที่ใหญ่ที่สุดในโลกทำจากโลหะทองแดง แผ่นเล็กสุดขนาดเท่าฝ่ามือ

ที่ตั้ง - ถ.สุขุมวิท ตำบลบางเมืองใหม่ อำเภอเมืองสุทรปราการ

 

  • ศาลเจ้ามูลนิธิธรรมกตัญญู (เสียนหลอไต้เทียนกง)

เป็นศาลเจ้าที่สวยงาม สถาปัตยกรรมเพียบพร้อมไปด้วยศิลปวัฒนธรรมของชาวจีนโบราณ ฝีมือแกะสลักหินอันปราณีต เป็นที่ประดิษฐานเทพเจ้าขุนศึกที่ศักดิ์สิทธิ์ของชาวไต้หวัน ๕ องค์ คือ เทพเจ้าตระกูลหลี่ เทพเจ้าตระกูลฉือ เทพเจ้าตระกูลอู่ เทพเจ้าตระกูลจู และเทพเจ้าตระกูลฟ่าน ซึ่งเรียกชื่อรวมกันว่า "อู๋ฟุ่เซียนส้วย" (โหวงหวังเอี้ย) ภายในบริเวณศาลเจ้าสามารถชมภาพแกะสลักหินเขียว เกี่ยวกับเทพนิยายจีน และตะเกียงไม้ชุบทองค้าซึ่งตกแต่งอยุ่บนฝ้าเพดาน นอกจากนี้ยังมีศาลเจ้าแม่กวนอิม และเทพเจ้าองค์อื่น ๆ เพื่อให้ประชาชนสักการะ เทพเจ้าตระกูลทั้ง ๕ หรือ โหวงหวังเอี้ย เป็นยอดขุนพลที่มีความสุจริตมาก เป็นขุนนางที่จงรักภักดีสมัยราชวงศ์หมิงได้เสด็จเดินทางลงใต้จากมณฑลฮกเกี้ยนถึงเกาะหนานคุนเซินประเทศไต้หวัน เป็นที่เลื่อมใสในหมู่ประชาชน แต่สิ่งที่เป็นจุดเด่นที่นักท่องเที่ยวจะต้องชมและเก็บภาพไว้เป็นที่ระลึก คือ สิงโตคู่ ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย แกะสลักจากหินหยกเขียว น้าเข้าจากประเทศจีน สิงโตคู่ตามความเชื่อของชาวจีน ถือว่าเป็นสิ่งที่สร้างขึ้นเพื่อเป็นสิริมงคล มีสง่าราศี มองดูน่าเกรงขามยิ่งใหญ่เกรียงไกร

ที่ตั้ง – ถนนสุขุมวิท ตำบลบางปูใหม่ อำเภอเมืองสมุทรปราการ

  • พิพิธภัณฑ์ทหารเรือ

เป็นสถานที่รวบรวมและอนุรักษ์วัตถุสิ่งของเครื่องใช้ต่าง ๆ และรวบรวมข้อมูลทางประวัติศาสตร์เกี่ยวกับกองทัพเรือไทยและยุทธนาวีครั้งสำคัญ แบ่งเป็น ๒ อาคาร คือ อาคาร ๑ จัดแสดงประวัติบุคคลสำคัญที่เกี่ยวกับกองทัพเรือ อาทิ สมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ องค์พระบิดาของทหารเรือไทย และห้องจัดแสดงเครื่องแบบต่างๆ ของทหารเรือไทย อาคาร ๒ ชั้นล่างจัดแสดงอาวุธยุทโธปกรณ์ต่าง ๆ ชั้น ๒จัดแสดงเกี่ยวกับเรือพระราชพิธี ชั้น ๓ เป็นการจัดแสดงนิทรรศการพิเศษ หมุนเวียนตามช่วงเวลาและเหตุการณ์ส้าคัญ เช่น ยุทธนาวีที่เกาะช้าง สงครามเอเชียมหาบูรพา วีรกรรมที่ดอนน้อย เรือดำน้ำแห่งราชนาวี และการปฏิบัติการของทหารนาวิกโยธิน เป็นต้น นอกจากนี้ ยังมีการจัดแสดงวัตถุอาวุธยุทโธปกรณ์ขนาดใหญ่ในบริเวณโดยรอบ อาทิ เรือดำน้ำ รถสะเทินน้ำสะเทินบก รวมทั้งยังสามารถชมประภาคารแห่งแรกของประเทศไทยได้

ที่ตั้ง - ถนนสุขุมวิท ตำบลปากน้ำ ตรงข้ามกับโรงเรียนนายเรือ

 

ด้านประติมากรรม

  • พระมาลัยหน้าอุโบสถเก่า วัดพิชัยสงคราม

มีลักษณะเหมือนพระสงฆ์ธรรมดา

ที่ตั้ง – วัดพิชัยสงคราม ตำบลปากน้ำ อำเภอเมืองสมุทรปราการ

  • พระประธานในอุโบสถ วัดชัยมงคล

เป็นพระพุทธรูปสำริดสมัยสุโขทัย

ที่ตั้ง – วัดชัยมงคล ตำบลปากน้ำ อำเภอเมืองสมุทรปราการ

  • พระประธานในอุโบสถเก่า วัดกลางวรวิหาร

เป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัย หน้าตักกว้าง ๒๐๕ ซ.ม. สร้างด้วยศิลาแลง หุ้มปูนปิดทอง และใบเสมาที่แกะสลักจากหินแกรนิต ส่วนยอดแกะสลักเป็นพระเกี้ยว ซุ้มเสมารูปกูบ เอวเสมาคอดเล็ก มีลายนาคสามเศียรเป็นตัวเหงา ตัวเสมาตรงกลางแกะสลักเป็นแถวยาว กลางแถบเป็นลายประจ้ายาม ด้านบนมีลายรูปดอกไม้

ที่ตั้ง – วัดกลางวรวิหาร ตำบลปากน้ำ อำเภอเมืองสมุทรปราการ

  • หลวงพ่อสินสมุทร

เป็นพระประธานในอุโบสถวัดอโศการามเป็นพระพุทธรูปทองเหลือง ปางสมาธิอย่างอินเดีย

ที่ตั้ง – วัดอโศการาม ตำบลบางปูใหม่ อำเภอเมืองสมุทรปราการ

  • พระประธานในอุโบสถ วัดทรงธรรมวรวิหาร

เป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัย สมัยสุโขทัย พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวพระราชทานให้

ที่ตั้ง – วัดทรงธรรมวรวิหาร อำเภอพระประแดง

  • พระประธานในอุโบสถ วัดไพชยนต์พลเสพย์

เป็นพระพุทธรูปปูนปั้นบุทอง

ที่ตั้ง – วัดไพชยนต์พลเสพย์

  • พระพุทธรูปปางห้ามสมุทรในพระวิหารหน้าพระสมุทรเจดีย์

สร้างในรัชสมัยพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวและมีพระพุทธรูปปางนี้ในพระอุโบสถวัดโปรดเกศเชษฐาราม            อีกสององค์

ที่ตั้ง – วัดพระสมุทรเจดีย์ วัดโปรดเกศเชษฐาราม อำเภอพระสมุทรเจดีย์

  • หลวงพ่อโต

เป็นพระพุทธรูปสำริด ตามประวัติมีว่าลอยน้ำมาจากกรุงเก่า

ที่ตั้ง – วัดบางพลีใหญ่ใน ตำบลบางพลีใหญ่ อำบลบางพลี

  • พระประธานในอุโบสถ วัดป่าเกด

เป็นพระปูนปั้น ลงรักปิดทอง ปางมารวิชัย ประดิษฐานชุกชี ปูนปั้นปิดทอง ประดับกระจก

ที่ตั้ง – วัดป่าเกด

  • พระไสยาสน์ (พระนอน)

พระพุทธรูปปางไสยาสน์ที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย ยาวประมาณ ๕๓ เมตร แล้วสร้างพระวิหารคลุมทีหลัง ความสูงของวิหารเท่าอาคาร ๔ ชั้น ภายในองค์พระใหญ่พอที่จะแบ่งให้ มีห้องปฏิบัติธรรม เสาและผนัง          มีภาพเขียนเรื่องราวของเทวดา นรก สวรรค์ คติธรรม จำนวนมากมาย กว่า ๑๐๐ รูป และมีห้องหัวใจพระซึ่งประชาชนนิยมมาปิดทองเพื่อเป็นศิริมงคล

ที่ตั้ง – วัดบางพลีใหญ่กลาง ตำบลบางพลีใหญ่ อำเภอบางพลี

  • เจดีย์หลวงปู่เผือก

รอบองค์เจดีย์ประดับด้วยกระเบื้องสีส้มและประดับด้วย ครุฑ

ที่ตั้ง – วัดกิ่งแก้ว ตำบลราชาเทวะ อำเภอบางพลี

  • หลวงพ่อสุจิตดาราม (หลวงพ่อดำ)

เริ่มสร้างตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี เดิมเรียกว่า “วัดสุจิตดาราม”ซึ่งในสมัยนั้นยังไม่มีความเจริญเท่าใดนัก ต่อมาถึงสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ สมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรสได้เสด็จมา ณ   วัดสุจิตตาราม พระองค์ได้ทราบว่าประชาชนแถบนี้ เรียกท้องถิ่นนี้ว่า “บางด้วน” ดังนั้นพระองค์จึงคิดที่จะขนานชื่อ วัดสุจิตตาราม เสียใหม่

ที่ตั้ง – วัดบางด้วนนอก ตำบลบางด้วน อำเภอเมืองสมุทรปราการ

 

การละเล่นพื้นบ้าน

  • สะบ้ามอญ

เป็นประเพณีวัฒนธรรมดั้งเดิมของชาวมอญที่พระประแดงเพื่อให้หนุ่มสาวพบปะพูดคุยกันโดยจะเล่นในวันนักขัตฤกษ์

ที่ตั้ง – อำเภอพระประแดง

  • สะบ้าทอย

เป็นการละเล่นของผู้ชายในวันสงกรานต์พระประแดง แตกต่างจากสะบ้ามอญตรงที่เป็นเรื่องของผู้ชาย เป็นการประลองความแข็งแรงและความแม่นยำของการทอยสะบ้า

ที่ตั้ง – วัดทรงธรรมวรวิหาร อำเภอพระประแดง

 

ขนบธรรมเนียมและประเพณีท้องถิ่น

  • ประเพณีรับบัว

เกิดจากชาวมอญพระประแดงที่ไปทำนาในฤดูทำนา ณ อำเภอบางพลี และเมื่อหมดฤดูก็จะกลับไปพระประแดง ซึ่งจะพอดีกับเทศกาลออกพรรษา จึงเก็บดอกบัวที่มีอยู่มากมายที่ตำบลบางพลีใหญ่กลับไปด้วย ต่อมาชาวอำเภอบางพลีเห็นว่าชาวมอญมักจะเก็บดอกบัวกลับไปทุกปี จึงเก็บดอกบัวเตรียมไว้ให้ด้วยความเอื้อเฟื่อเผื่อแผ่ ต่อมาเกิดความคุ้นเคยกันมากขึ้น จึงโยนบัวให้กันหากอยู่ไกล ต่อมาชาวบ้านซึ่งนิยมถวายดอกบัวแก่พระ       ในวันออกพรรษาจึงได้สร้างกิจกรรมงานประเพณีรับบัว ให้ได้มีการระลึกถึงกันและเป็นโอกาสให้ได้ร่วมทำบุญทำกุศล อีกทั้งยังเป็นการร่วมสนุกกันเป็นประจำทุกปี

ที่ตั้ง – วัดบางพลีใหญ่ใน ตำบลบางพลีใหญ่ อำเภอบางพลี

  • สงกรานต์พระประแดง

เป็นงานประเพณีสงกรานต์ที่ยิ่งใหญ่ จัดโดยชาวไทยเชื้อสายมอญ โดยจะเริ่มในวันอาทิตย์แรกหลังวันที่ ๑๓ เมษายน ซึ่งเดิมเรียกว่า สงกรานต์ปากลัด ในงานมีขบวนแห่นางสงกรานต์การละเล่นพื้นเมืองของชาวมอญ เช่น การสรงน้ำพระ รดน้ำขอพรผู้ใหญ่ ปล่อยนกปล่อยปลา การเล่นสะบ้า และเล่นสาดน้ำกันอย่างสนุกสนาน ขบวนแห่นางสงกรานต์จะมีสาวงามแต่งชุดไทยหรือชุดรามัญ (มอญ)

ที่ตั้ง – อำเภอพระประแดง

  • งานนมัสการหลวงพ่อปาน วัดมงคลโคธาวาส

เป็นงานประจำปีของชาวอำเภอบางบ่อ งานนี้เกิดขึ้นจากคุณความดีแลคุณธรรมอันสูงส่งของหลวงพ่อปาน พุทธศาสนิกชนหลั่งไหลกันมาวัดมงคลโคธาวาส เพื่อนมัสการรูปหล่อจำลองของหลวงพ่อปาน ทุกปีงานนมัสการหลวงพ่อปาน จัดขึ้นในวันขึ้น ๕ - ๗ ค่ำ เดือน ๑๒ ของปี รวม ๓ วัน ๓ คืน โดยในวันแรกของงานจะมีการอันเชิญรูปหล่อของหลวงพ่อปานแห่ทางเรือไปตามลำคลองปีกกา เพื่อให้ประชาชนสักการะแล้วแห่กลับวัดมงคลโคธาวาส หลังจากเสร็จสิ้นการกราบไหว้บูชาแล้ว ประชาชนจะสนุกสนานรื่นเริงกับ มหรสพต่าง ๆ

ที่ตั้ง – วัดมงคลโคธาวาส อำเภอบางบ่อ

  • งานนมัสการองค์พระสมุทรเจดีย์

เป็นงานประเพณีที่สืบสานกันมายาวนานกว่า ๑๘๕ ปี เพราะองค์พระสมุทรเจดีย์เป็นที่เคารพสักการะที่ถือเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์ซึ่งตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยา ชาวสมุทรปราการจึงจัดให้มีการสมโภชเป็นเวลา     ๙ วัน ๙ คืน ตั้งแต่วันแรม ๕ ค่ำ เดือน ๑๑ ในงานประเพณีจะมีมหรสพ สมโภชมีการแข่งเรือ และการจำหน่ายสินค้าชุมชน

ที่ตั้ง – อำเภอพระสมุทรเจดีย์

  • งานประเพณีแห่หงส์ธงตะขาบ

มีมานานกว่า ๓๐ ปี จะจัดขึ้นทุกวันที่ ๑๓ เมษายนของทุกปีโดยมีจุดมุ่งหมายเพื่อร้าลึกถึงบรรพบุรุษชาวมอญ หงส์ เป็นสัญลักษณ์ตัวแทนตำนานการก้าเนิดถิ่นฐานของมอญ ณ กรุงหงสาวดี และตะขาบเป็นสัญลักษณ์ของคติธรรม ความเชื่อทางพุทธศาสนาที่เปรียบดังสัดส่วนในอวัยวะ ต่าง ๆ ของตัวตะขาบ ชาวมอญทั้ง ๗ หมู่บ้าน จะร่วมกันจัดท้าธงตะขาบของหมู่บ้านตน และหมุนเวียนกันเป็นเจ้าภาพ โดยมารวมตัวกันที่ศูนย์

วัฒนธรรมอำเภอพระประแดง ตั้งขบวนแห่ไปตามจุดต่าง ๆ ของตลาดพระประแดงหลังจากเสร็จการแห่     ชาวมอญแต่ละหมู่บ้านก็จะนำธงตะขาบไปแขวนที่เสาหงส์ของแต่ละวัดในหมู่บ้าน

ที่ตั้ง – อำเภอพระประแดง

 

ประชากรจำแนกตามการนับถือศาสนา

จังหวัดสมุทรปราการ มีประชากรส่วนใหญ่นับถือศาสนาพุทธ ร้อยละ ๙๓.๕๓ (๑,๑๘๗,๗๕๐ คน) รองลงมาคือศาสนาอิสลาม คริสต์ และพราหมณ์ ฮินดู คิดเป็นร้อยละ ๓.๘๖ , ๒.๒๖ และ ๐.๓๑ ตามลำดับ

 

ศาสนสถาน

            จังหวัดสมุทรปราการ มีศาสนสถานทั้งสิ้น จำนวน ๑๓๘ แห่ง ประกอบด้วย วัด จ้านวน ๑๒๓ แห่ง มัสยิด จำนวน ๑๒ แห่ง และโบสถ์คริสต์ จำนวน ๓ แห่ง วัดในศาสนาพุทธกระจายตัวมากในเขตพื้นที่ อำเภอพระประแดง อำเภอเมืองสมุทรปราการ และ อำบางบ่อตามลำดับ โดยทั้งด้านประวัติความเป็นมา สถาปัตยกรรม วัดที่อยู่ในความศรัทธาของประชาชนทั่วไปมีหลายแห่ง เช่น วัดพระสมุทรเจดีย์ วัดโปรดเกศเชษฐาราม วัดอโศการาม วัดบางพลีใหญ่ใน ฯลฯ

จำนวนศาสนสถานในพื้นที่

ศาสนา

จำนวน (แห่ง)

พุทธ

๑๒๓ แห่ง (ธรรมยุต ๕ แห่ง มหานิกาย ๑๑๘ แห่ง)

อิสลาม

๑๒ แห่ง

คริสต์

๓ แห่ง

พราหมณ์ ฮินดู และอื่น ๆ

-

แหล่งที่มา: สำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัดสมุทรปราการ

 

Read 644 times Last modified on 18/05/2018

Leave a comment

Make sure you enter all the required information, indicated by an asterisk (*). HTML code is not allowed.