จังหวัดขอนแก่น (พื้นที่อำเภอน้ำพอง)

จังหวัดขอนแก่น (พื้นที่อำเภอน้ำพอง) (12)

  1. โครงสร้างวิถีชีวิต และวัฒนธรรมประเพณี

 

ประชากรส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกรรมเป็นหลัก เนื่องจากพื้นที่ส่วนใหญ่มีสภาพดินเป็นดินร่วนปนทราย  เหมาะสมแก่การเพาะปลูก ทำไร่ ทำสวน ปลูกข้าว อ้อยและมันสำปะหลัง พืชสวนครัว และมีการจัดตั้งรวมกลุ่มทำผลิตภัณฑ์ชุมชน ซึ่งมีหน่วยงานภาครัฐให้การสนับสนุน ส่งเสริมและพัฒนาเกษตรกร นอกจากนี้ยังมีโบราณสถานสำคัญของจังหวัดขอนแก่น คือ พระธาตุขามแก่น ตั้งอยู่ในวัดเจติยภูมิ ตำบลบ้านขาม อำเภอน้ำพอง และทุกปีจะมีการจัดงานฉลองและนมัสการพระธาตุเป็นประจำในวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 6

สภาพการคมนาคมนั้นสะดวกเหมาะแก่การพัฒนาในด้านต่างๆ เช่น ทางด้านการขนส่งเกษตรกรรม พืชผลทางการเกษตร  เป็นต้น ในส่วนของโครงสร้างพื้นฐานของอำเภอน้ำพองนั้น แต่ละตำบลได้มีแผนการปรับปรุงระบบสาธารณูปโภค พัฒนาแหล่งน้ำ ไฟฟ้า และการคมนาคมอย่างต่อเนื่อง เนื่องจากในบางพื้นที่มีไฟฟ้าเข้าถึงทุกหมู่บ้านแต่ยังไม่ครบทุกครัวเรือน และแหล่งน้ำที่มีทั้งตามธรรมชาติและสร้างขึ้นรวมถึงมีการพัฒนาในด้านเศรษฐกิจ ด้วยการ

  

ส่งเสริมอาชีพ การจัดตั้งและพัฒนากลุ่มอาชีพเกษตร และจัดตั้งร้านค้าสวัสดิการสำหรับประชาชน ซึ่งการพัฒนาด้านคนและเทคโนโลยี ในแต่ละตำบลก็ได้มีการจัดการระบบข้อมูลข่าวสารด้านบริการชุมชน ส่งเสริมในด้านกีฬาและการศึกษา รวมถึงป้องกันและรักษาความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สิน พัฒนาด้านสังคมสงเคราะห์ ส่งเสริมแนวทางการพัฒนาชุมชนและสังคม แก้ไขปัญหายาเสพติด และป้องกันรักษาส่งเสริมสุขภาพอนามัยของประชาชน รวมถึงการดำเนินการด้านสิ่งแวดล้อม ด้วยการฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม

ด้านสังคม ประชาชนส่วนใหญ่มีความสามัคคีช่วยเหลือซึ่งกันและกันและให้ความร่วมมือแก่ส่วนร่วม เนื่องจากครัวเรือนส่วนใหญ่เป็นครัวเรือนขนาดกลางถึงเล็ก มีสมาชิกประมาณ 3 - คนประกอบด้วย พ่อ แม่ ลูก แต่ระบบเครือญาติยังมีผล ทำให้ครัวเรือนแต่ละครัวเรือนในกลุ่มเครือญาติมีกิจกรรมบางส่วนที่ทำร่วมกัน เช่น ทำนาร่วมกันและค่อยแบ่งผลผลิตกัน การใช้แรงงานภาคเกษตรจะมีแรงงานประจำประมาณ 2 คน/ครัวเรือน อีกส่วนหนึ่งจะอยู่ในภาคการศึกษา และไปทำงานรับจ้างต่างจังหวัดและต่างประเทศ ซึ่งแรงงานกลุ่มนี้จะมีอายุอยู่ระหว่าง 18  40 ปี ส่วนแรงงานประจำในภาคเกษตร จะมีอายุประมาณ 40 ปี ขึ้นไปเป็นส่วนใหญ่

 

ด้านวัฒนธรรมและประเพณี วิถีชีวิตของชาวบ้านจะเกี่ยวข้องกับศาสนา ทั้งในด้านจริยธรรม และขนบธรรมเนียมประเพณี  ทุกครัวเรือนจะรู้จักสนิทสนมกันเป็นอย่างดี “วัด” จะเป็นแหล่งรวมกันทำกิจกรรมของคนในหมู่บ้านวัฒนธรรมคล้ายคลึงกับชุมชนอื่นทั่วไปของภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่เป็นเอกลักษณ์คือ ประเพณีและวัฒนธรรมที่ผูกพันกับศาสนาอย่างลึกซึ้ง  มีความเชื่อเกี่ยวกับผีสาง เทวดา และสิ่งศักดิ์ว่า
จะดลบันดาลให้อยู่เย็นเป็นสุขลูกหลานซึ่งอยู่ในวัยทำงานและวัยหนุ่มสาวที่ไม่อยู่หรือไปทำงานต่างถิ่น จะพากันกับมาเยี่ยมบ้านเมื่อถึงเทศกาลสำคัญเช่นวันขึ้นปีใหม่วันสงกรานต์ คนเหล่านี้จะนำเอาวัฒนธรรมใหม่ๆ 
เข้ามาในหมู่บ้าน
 ทำให้วัฒนธรรมเก่าที่ควรอนุรักษ์ตกเป็นภาระของผู้เฒ่าผู้แก่ในชุมชน ที่พยายามช่วยกันอนุรักษ์สืบสานไว้

       ประเพณีส่วนใหญ่จะประพฤติปฏิบัติกันโดยยึดหลัก “ฮีตสิบสอง” ในรอบหนึ่งปี ในหมู่บ้าน/ชุมชน จะมีการทำบุญหรืองานประเพณีฮีตสิบสอง ซึ่งเป็นประเพณีและความเชื่อเก่าแก่ชาวอีสานยึดมั่นมานานและยังยึดมั่งอย่างมั่นคงแม้ในปัจจุบัน โดยคำว่า “ฮีต” คือ สิ่งที่คนในชุมชนควรต้องปฏิบัติร่วมกัน ประเพณีที่สำคัญ เช่น ประเพณีบุญบั้งไฟ ประเพณีสู่ขวัญข้าว ประเพณีแห่เทียนพรรษา เป็นต้น ซึ่งบางตำบลจะแตกต่างกันเล็กน้อย การประกอบกิจกรรมสำคัญร่วมกันทำให้คนในหมู่บ้านมีโอกาสได้พบปะพูดคุยแลกเปลี่ยนความคิดเห็นตลอดจนไถ่ถามถึงสารทุกข์สุขดิบซึ่งกันและกัน ซึ่งถือเป็นวิถีชีวิตแบบชนบทโดยแท้

 

  • ศาสนสถาน

อำเภอน้ำพอง

ตำบลกุดน้ำใส

ลำดับที่

ศาสนสถาน

1

วัดท่าน้ำพอง

2

วัดป่าโนนสวรรค์

3

วัดศรีมงคล

4

วัดบัวระพา

5

วัดโพธาราม

6

วัดสุนันทาวาส

7

วัดบ้านผัง 13

ตำบลม่วงหวาน

8

วัดสว่างวนาราม

9

วัดสามัคคีธรรม

10

วัดบ้านคำใหญ่

11

วัดเลียบคำแก่นคูณ

12

วัดอุปดิสทรงชัย

13

วัดป่าพุทธสถานคำหัวช้าง

14

วัดป่าสุคนธ์สามัคคี

15

วัดชุมพร

16

วัดโพธิ์ชัย

17

วัดบริบูลย์

18

วัดป่าหายโศกมิสกวัน

19

วัดสมบูรณ์สันติธรรม

20

วัดป่าภูกระแต

21

วัดใหม่ศรีอุบล

22

วัดป่าห้วยยาง

23

วัดใจ

24

วัดทุมพร

25

วัดบริบูรณ์เทพนิมิต

26

วัดถ้ำเสือ

  • อาชีพและวัฒนธรรม

อำเภอน้ำพอง

ตำบลกุดน้ำใส

หมู่ที่

ชุมชน

อาชีพหลัก

ขนบธรรมเนียมประเพณี

1

บ้านกุดน้ำใส

เกษตรกรรม (ทำนา, ทำไร่อ้อย
มันสำปะหลัง, ปลูกพืชผักสวนครัว)

บุญมหาสงกรานต์/ บุญมหาชาติ/ 

บุญมหากฐิน

2

บ้านหนองบัว

เกษตรกรรม/ หัตถกรรม

บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/ บุญกฐิน

3

บ้านโนนอุดม

เกษตรกรรม/ หัตถกรรม

บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/ บุญกฐิน

4

บ้านห้วยโจด

·         ทำงานโรงงาน (โรงสีข้าว, โรงอิฐ)/ หัตถกรรม (ทอเสื่อ)/ เกษตรกรรม (เลี้ยงปลากระชัง)/ นวดแผนโบราณ

บุญปีใหม่/ บุญข้าวจี่/ บุญผเวส/ บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/ บุญข้าวประดับดิน/ บุญข้าวสาก/ บุญกฐิน

5

บ้านโนนขามแป

เกษตรกรรม/ หัตถกรรม (ทอผ้าไหม)

บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/ บุญกฐิน

6

บ้านฟากพอง

เกษตรกรรม/ หัตถกรรม

บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/ บุญกฐิน

7

บ้านหนองอ้อน้อย

เกษตรกรรม (เพาะเห็ด)/ หัตถกรรม

บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/ บุญกฐิน

8

บ้านกุดกว้าง

เกษตรกรรม/ หัตถกรรม (ทอเสื่อ)

บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/ บุญกฐิน

9

บ้านแสงจันทร์

เกษตรกรรม/ หัตถกรรม (ทอเสื่อ)

บุญปีใหม่/ บุญสู่ขวัญข้าว/ บุญข้าวจี่/ บุญผเวส/ บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/ บุญซำฮะ/ บุญข้าวประดับดิน/
บุญข้าวสาก/ บุญกฐิน

10

บ้านทรัพย์สมบูรณ์

เกษตรกรรม/ อุตสาหกรรมครัวเรือน/ รับราชการ

บุญเข้ากรรม/ บุญคูณลาน/ บุญข้าวจี่/ บุญพระเวส/ บุญสงกรานต์/ บุญ
บั้งไฟ/ บุญซำฮะ/ บุญข้าวประดับดิน/
บุญข้าวสาก/ บุญกฐิน

ตำบลม่วงหวาน

1/13

บ้านม่วงหวาน

เกษตรกรรม/ รับจ้างทั่วไป

บุญเข้ากรรม/ บุญคูณลาน/ บุญข้าวจี่/ บุญพระเวส/ บุญสงกรานต์/ บุญ
บั้งไฟ/ บุญซำฉะ/ บุญข้าวประดับดิน/
บุญข้าวสาก/ บุญกฐิน

2

บ้านสระกุด

เกษตรกรรม (ปลูกพืช, เลี้ยงสัตว์)

บุญปีใหม่/ บุญคูณลาน/ บุญข้าวจี่/ บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/  บุญข้าวประดับดิน/ บุญข้าวสาก/ บุญกฐิน

3

บ้านโนนศรีสวัสดิ์

เกษตรกรรม (ทำนา, ทำไร่อ้อย
มันสำปะหลัง, ปลูกปอ)/ หัตถกรรม
(ทอผ้า, มัดหมี่, กะสลักไม้, จักสาน,
ทำมีด)

บุญปีใหม่/ บุญคูณลาน/ บุญข้าวจี่/ บุญผเวท/ บุญสงกรานต์/ บุญ
บั้งไฟ/ บุญซำฮะ/ บุญข้าวประดับดิน/
บุญข้าวสาก/ บุญกฐิน

4

บ้านห้วยหินลาด

รับจ้างทั่วไป/ เกษตรกรรม/ หัตถกรรม (ทำแคร่ไม้ไผ่)

บุญปีใหม่/ บุญข้าวประดับดิน/
บุญบั้งไฟ

 

5

บ้านโนนพยอม

อุตสาหกรรมครัวเรือน/ ค้าขาย/ รับจ้าง

บุญปีใหม่/ บุญสงกรานต์/ บุญกฐิน

6

บ้านท่าเม่า

รับจ้างทั่วไป (รับจ้างทำนา, ตัดอ้อย)

บุญเบิกบ้าน/ บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ

7/12

บ้านคำแก่นคูณ

เกษตรกรรม/ ค้าขาย/ รับจ้างทั่วไป

บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/
บุญเข้าพรรษา/ บุญออกพรรษา

8

บ้านคำแก่นคูณน้อย

เกษตรกรรม (ทำนา, ทำไร่อ้อย
มันสำปะหลัง)/ ทำงานโรงงาน

บุญมหาสงกรานต์/ บุญมหาชาติ/ 

บุญมหากฐิน

9

บ้านคำใหญ่

เกษตรกรรม (ทำไร่มันสำปะหลัง, เลี้ยงสัตว์)/ รับจ้างทั่วไป

บุญมหาสงกรานต์/ บุญมหาชาติ/ 

บุญมหากฐิน

10

บ้านมิตรภาพ

เกษตรกรรม (ทำนา-ทำไร่, เลี้ยงสัตว์)/ รับจ้างทั่วไป

บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/
บุญเข้าพรรษา/ บุญออกพรรษา

11

บ้านปันน้ำใจ

รับจ้างทั่วไป/ เกษตรกรรม (เลี้ยงสัตว์)

บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/ บุญกฐิน

14

บ้านสระแก้ว

เกษตรกรรม/ ค้าขาย/ รับจ้างทั่วไป

บุญสงกรานต์/ บุญบั้งไฟ/ บุญกฐิน

 

ข้อมูลด้านอุตสาหกรรม

อำเภอน้ำพอง

ตำบลกุดน้ำใส

ลำดับที่

อุตสาหกรรมที่สำคัญ

ที่อยู่

เบอร์ติดต่อ

1

บริษัทพินิคซ พัลพ แอนด์ เพเพอร์ 

จำกัด (มหาชน)

99 หมู่ 3 ต.กุดน้ำใส

043-433104

2

บริษัท โปรตอน อินเตอร์ซัพพลาย แอนด์ โลจิสติกค์ จำกัด (บริษัทเอ็กซอน 
โมบิล เอกซโพร-เรชั่น แอนด์ โพรดักชั่น โคราช อิงค์) ผลิตก๊าซธรรมชาติศูนย์น้ำพอง

ถนนเข้าเขื่อนอุบลรัตน์
ต.กุดน้ำใส

096-881-7899

3

บริษัทปตท. จำกัด (มหาชน) 

ถ.เขื่อนอุบลรัตน์ ต.กุดน้ำใส 

 

4

บริษัทเฮสส์ ไทยแลนด์ จำกัด 

323 อุบลรัตน์-มิตรภาพ
ต.กุดน้ำใส 

043-373551

5

โรงไฟฟ้าน้ำพอง

262 หมู่ที่ 1 ต.กุดน้ำใส

043-373534

ตำบลม่วงหวาน

6

บริษัทพานาโซนิค แมนูแฟคเจอริ่ง 
(ประเทศไทย) จำกัด สาขาขอนแก่น

99 หมู่ 9 ต.ม่วงหวาน

043-240888

  • สถานพยาบาล

อำเภอน้ำพอง

ตำบลกุดน้ำใส

ลำดับที่

สถานพยาบาล

เบอร์ติดต่อ

1

โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลกุดน้ำใส

081-545-1750

2

สถานีอนามัยตำบลกุดน้ำใส

043-373579

ตำบลม่วงหวาน

3

โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลม่วงหวาน

086-451-3297

4

โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล บ้านคำแก่นคูณ

043-289571

5

สถานีอนามัยบ้านคำแก่นคูณ

 

6

สถานีอนามัยบ้านม่วงหวาน

085-007-5510

 

  • สถานศึกษา

อำเภอน้ำพอง

ตำบลกุดน้ำใส

ลำดับที่

โรงเรียน

ระดับการศึกษา

เบอร์ติดต่อ

1

โรงเรียนอุดมพัฒน์ฟินิคซฯอุปถัมภ์

ประถมศึกษา-มัธยมศึกษา

043-433128

2

โรงเรียนหนองบัวน้อยห้วยโจดโนนขามแป

ประถมศึกษา-มัธยมศึกษา

043-433277

3

โรงเรียนมนตรีศึกษา

ประถมศึกษา

043-441145

4

โรงเรียนบ้านกุดน้ำใส

ประถมศึกษา

043-260132

5

โรงเรียนบ้านฟากพอง

ประถมศึกษา

043-373449

6

โรงเรียนเทศบาลกุดน้ำใส

ประถมศึกษา

043-473104

7

โรงเรียนบ้านกุดกว้าง

ประถมศึกษา

043-260581

ตำบลม่วงหวาน

8

โรงเรียนม่วงหวานพัฒนศึกษา

มัธยมศึกษา

043-373446

9

โรงเรียนบ้านสระกุด

ประถมศึกษา-มัธยมศึกษา

043-212398

10

โรงเรียนบ้านคำแก่นคูณ

ประถมศึกษา-มัธยมศึกษา

043-373319

11

โรงเรียนบ้านโนนพยอม

ประถมศึกษา

043-041115

12

โรงเรียนบ้านม่วงหวาน

ประถมศึกษา

043-260281

13

โรงเรียนห้วยหินลาด

ประถมศึกษา

043-041118

14

โรงเรียนคำใหญ่ปันน้ำใจ

ประถมศึกษา

081-471-1218

15

โรงเรียนบ้านโนนศรีสวัสดิ์

ประถมศึกษา

043-260281